III Warszawska Konferencja PIM MSWiA i IGiChP skupi ekspertów od transplantacji płuc

III Warszawska Konferencja Państwowego Instytutu Medycznego MSWiA i Instytutu Gruźlicy i Chorób Płuc, określana równolegle jako 3rd Warsaw Lung Transplant and ECMO Meeting, odbędzie się 28 kwietnia 2026 roku w Centrum Naukowo-Konferencyjnym PIM MSWiA przy ul. Wołoskiej 137 w Warszawie. Oficjalna zapowiedź organizatorów wskazuje, że tegoroczna edycja będzie poświęcona transplantacji płuc, a wśród głównych osi programowych znajdą się kwalifikacja do przeszczepienia, leczenie okołooperacyjne, opieka nad pacjentem po transplantacji oraz rozwój programów transplantacji płuc.

Z punktu widzenia czytelników portalu Pulmonologiczny.pl jest to jedno z tych wydarzeń, których znaczenie wykracza poza samą transplantologię. Program został ułożony tak, aby połączyć pulmonologię kwalifikacyjną, opiekę nad pacjentem z krańcową niewydolnością oddechową, intensywną terapię, kardiochirurgię, rehabilitację oraz długoterminowy follow-up. Oficjalny komunikat PIM MSWiA podkreśla, że konferencja ma być przestrzenią wymiany wiedzy i doświadczeń pomiędzy specjalistami transplantologii, pulmonologii, kardiochirurgii, anestezjologii i intensywnej terapii oraz wszystkimi osobami zaangażowanymi w opiekę nad pacjentami wymagającymi transplantacji płuc. To bardzo ważne sformułowanie, bo pokazuje, że organizatorzy nie postrzegają przeszczepienia płuc jako odrębnej, wąskiej procedury wysokospecjalistycznej, ale jako element szerokiego, wielodyscyplinarnego łańcucha diagnostyczno-terapeutycznego.

Dla środowiska pulmonologicznego kluczowe znaczenie ma fakt, że takie wydarzenia porządkują praktyczny moment przejścia pacjenta z leczenia zachowawczego do leczenia transplantacyjnego. W codziennej pracy poradni i oddziałów pulmonologicznych najtrudniejsze decyzje zwykle nie dotyczą samego technicznego aspektu transplantacji, lecz pytania, kiedy pacjent powinien zostać skierowany do dalszej oceny, jak interpretować dynamikę pogarszania się wydolności oddechowej, jak ocenić ryzyko infekcyjne, jak rozumieć rolę rehabilitacji i jak nie dopuścić do zbyt późnego kierowania chorego do ośrodka referencyjnego. Program warszawskiej konferencji sugeruje, że właśnie te zagadnienia będą miały w tym roku szczególnie mocną reprezentację.

Najmocniejszym punktem otwarcia konferencji będzie wykład plenarny prof. Marie Budev z Cleveland Clinic pod tytułem „How to build an ideal Lung Transplantation Program”. To nie jest wyłącznie prestiżowy akcent programu, ale merytoryczny sygnał, że organizatorzy chcą rozmawiać nie tylko o pojedynczych procedurach, ale o całym modelu organizacji opieki transplantacyjnej. Według oficjalnych informacji Cleveland Clinic, Marie M. Budev jest dyrektorką medyczną jednego z największych programów transplantacji płuc i serca z płucami w Stanach Zjednoczonych. Dla polskich uczestników taki wykład może mieć szczególną wartość, ponieważ dotyczy praktycznego budowania programu, a więc kwalifikacji, koordynacji, współpracy interdyscyplinarnej, selekcji biorców i organizacji opieki pooperacyjnej.

Już pierwsza sesja pokazuje, że konferencja będzie osadzona w realnych problemach klinicznych roku 2026. W programie znalazły się wystąpienia dotyczące aktualnych wyzwań i trendów w transplantacjach płuc, przeszczepienia serca i płuc w XXI wieku, a także pytania o moment, w którym w przebiegu ARDS należy myśleć o transplantacji lub o pomostowaniu za pomocą ECMO. To bardzo istotna sekwencja tematów, ponieważ prowadzi uczestnika od ogólnego obrazu współczesnej transplantologii płuc, przez procedury wielonarządowe i graniczne decyzje kliniczne, aż po najbardziej dramatyczne sytuacje ostrej niewydolności oddechowej. Z perspektywy pulmonologa oznacza to program zaprojektowany nie tylko dla transplantologów, ale również dla lekarzy, którzy opiekują się chorymi na etapie poprzedzającym kwalifikację i muszą rozpoznawać moment krytyczny w przebiegu choroby.

Szczególnie interesująco prezentuje się druga część konferencji, bo dotyczy obszarów, w których pulmonologia kliniczna styka się z transplantologią najściślej. W harmonogramie znalazły się wykłady o leczeniu antyfibrotycznym w okresie okołoprzeszczepowym, proteinozie pęcherzyków płucnych jako rzadkim wskazaniu do przeszczepienia, zakażeniach szczepami wielolekoopornymi jako potencjalnym przeciwwskazaniu, rozedmie jako wskazaniu rozważanemu w nowych perspektywach oraz radiologicznych wskazaniach do transplantacji. Trudno o bardziej praktyczny zestaw zagadnień dla pulmonologów prowadzących pacjentów z włóknieniem płuc, chorobami śródmiąższowymi, ciężką rozedmą czy rzadkimi jednostkami o narastającej niewydolności oddechowej. Właśnie w tych grupach chorych najczęściej pojawia się pytanie o granicę między kontynuacją leczenia zachowawczego a rozpoczęciem ścieżki transplantacyjnej.

Na uwagę zasługuje także bardzo czytelne zaakcentowanie roli zakażeń i ryzyka mikrobiologicznego. Umieszczenie w programie osobnego wystąpienia o zakażeniach szczepami wielolekoopornymi jako możliwym bezwzględnym przeciwwskazaniu do przeszczepienia płuc pokazuje, że konferencja nie unika tematów trudnych i niejednoznacznych. Dla klinicystów jest to ważne, ponieważ decyzje transplantacyjne coraz częściej zapadają u pacjentów z licznymi hospitalizacjami, przewlekłą antybiotykoterapią, kolonizacją dróg oddechowych lub wywiadem zakażeń o dużym znaczeniu prognostycznym. W praktyce właśnie te przypadki wymagają najściślejszej współpracy między pulmonologiem, transplantologiem, mikrobiologiem i specjalistą intensywnej terapii.

Bardzo mocno wybrzmiewa również część poświęcona ECMO. W programie zapowiedziano debatę dotyczącą zastosowania ECMO w obustronnym przeszczepieniu płuc w modelu „on-demand” versus „per protocol”, a także wykład o ARDS jako momencie granicznym dla myślenia o transplantacji lub pomostowaniu. Dla środowiska pulmonologicznego jest to szczególnie ważne, ponieważ rola ECMO w leczeniu chorych z ciężką niewydolnością oddechową stale rośnie, a jej znaczenie nie ogranicza się do intensywnej terapii jako takiej. ECMO staje się elementem strategii pomostowania do transplantacji, narzędziem stabilizacji chorego i częścią bardziej złożonych decyzji o czasie oraz zakresie interwencji. Sam fakt, że wydarzenie zostało nazwane meetingiem poświęconym jednocześnie ECMO i transplantacji płuc, dobrze oddaje ścisłe sprzężenie tych dwóch obszarów we współczesnej medycynie oddechowej.

Program nie kończy się jednak na transplantacji i ECMO rozumianych proceduralnie. Równie istotna jest sesja poświęcona okresowi pooperacyjnemu i organizacji dalszej opieki. Wśród tematów znajdują się follow-up pacjentów po przeszczepieniu płuc, najczęstsze problemy i organizacja opieki, kryteria kwalifikacji do programu rehabilitacji pulmonologicznej przed i po transplantacji, debata o limicie wieku kwalifikowanych chorych, zagadnienie turystyki transplantacyjnej oraz perspektywa pacjentów reprezentowanych przez Polskie Towarzystwo Wspierania Chorych na Włóknienie Płuc. Taki układ programu jest szczególnie cenny dla pulmonologów, ponieważ przypomina, że przeszczepienie płuc nie kończy procesu terapeutycznego, lecz go redefiniuje. Po zabiegu zaczyna się kolejny etap wymagający bardzo dobrze zorganizowanej współpracy między ośrodkiem transplantacyjnym a lekarzami prowadzącymi.

Ważnym walorem wydarzenia jest także część praktyczna. Na stronie konferencji można zgłosić chęć udziału w warsztatach na symulatorach bronchoskopowych, a w programie wskazano, że warsztaty bronchoskopowe są jednym z głównych punktów dnia. Organizatorzy przewidzieli również sesję plakatową i konkurs case reports. Dla lekarzy zajmujących się pulmonologią to bardzo wartościowy komponent, bo bronchoskopia pozostaje jednym z podstawowych narzędzi w opiece nad chorym po transplantacji płuc, zarówno w diagnostyce zakażeń, ocenie powikłań, kontroli zespoleń, jak i w rutynowym nadzorze pooperacyjnym. Z kolei formuła case reports sprzyja omawianiu sytuacji nietypowych, a więc tych, które najczęściej uczą najwięcej.

Nie bez znaczenia jest również to, że wydarzenie organizowane jest wspólnie przez Państwowy Instytut Medyczny MSWiA i Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc. Sama oficjalna zapowiedź PIM MSWiA podkreśla wspólny charakter konferencji i wskazuje, że ma ona integrować środowiska odpowiedzialne za opiekę nad pacjentami z ciężką niewydolnością oddechową oraz chorymi wymagającymi transplantacji płuc. W praktyce oznacza to spotkanie osadzone w doświadczeniu ośrodków, które funkcjonują nie tylko jako miejsca wykładowe, ale jako instytucje prowadzące zaawansowaną diagnostykę, leczenie i kwalifikację pacjentów do procedur wysokospecjalistycznych. To ważne, bo dla lekarza czytającego program liczy się nie tylko lista tematów, lecz także kontekst instytucjonalny i kliniczny, w którym te tematy są rozwijane.

Z perspektywy Pulmonologiczny.pl warto podkreślić jeszcze jedną rzecz. To nie jest konferencja przeznaczona wyłącznie dla wąskiej grupy transplantologów. Jest to wydarzenie szczególnie przydatne dla pulmonologów zajmujących się włóknieniem płuc, POChP i rozedmą, nadciśnieniem płucnym, ciężkimi zakażeniami układu oddechowego, przewlekłą niewydolnością oddechową, kwalifikacją do rehabilitacji pulmonologicznej oraz opieką nad pacjentem po leczeniu wysokospecjalistycznym. Program obejmuje bowiem cały przebieg choroby: od momentu, w którym rozważa się skierowanie chorego do dalszej oceny, przez etap pomostowania i leczenia okołooperacyjnego, aż po długoletni follow-up. Właśnie taka konstrukcja czyni to wydarzenie szczególnie ważnym dla pulmonologii jako dziedziny klinicznej, a nie jedynie dla samej transplantacji jako procedury.

Rejestracja na konferencję odbywa się przez oficjalną stronę organizatorów, która zawiera formularz zgłoszeniowy oraz możliwość zadeklarowania udziału w warsztatach bronchoskopowych i w konkursie case reports. Dla osób zainteresowanych udziałem praktycznym to istotna informacja, bo liczba miejsc w tego typu modułach warsztatowych zwykle jest ograniczona, a sam program sugeruje wyraźnie, że część praktyczna będzie jednym z najmocniejszych elementów spotkania.

Patronat medialny nad wydarzeniem pełnią nasze portale: OddechZycia.pl, TygodnikMedyczny.pl i Pulmonologiczny.pl.

Więcej informacji: konferencja.pimmswia.pl