ERS 2025: Ćwiczenia mogą pomóc w odbudowie układu odpornościowego u osób z zespołem post-COVID
Regularna aktywność fizyczna może przywracać bardziej prawidłowe i zrównoważone funkcjonowanie układu odpornościowego u pacjentów z zespołem post-COVID – wynika z badania randomizowanego z grupą kontrolną, przedstawionego podczas Kongresu Europejskiego Towarzystwa Chorób Płuc (ERS) w Amsterdamie.
Badanie zaprezentowała dr Enya Daynes z zespołu kierowanego przez prof. Nicolette Bishop z Uniwersytetu w Loughborough (Wielka Brytania).
Dr Daynes podkreśliła, że u pacjentów z zespołem post-COVID częściej obserwuje się deregulację odporności – zamiast chronić organizm, układ immunologiczny staje się nadaktywny lub błędnie ukierunkowany, atakując zdrowe komórki lub reagując zbyt silnie na bodźce nieszkodliwe. Może to prowadzić do przewlekłego stanu zapalnego i objawów takich jak zmęczenie, bóle stawów czy ogólne złe samopoczucie – wiele z nich pokrywa się z obrazem klinicznym zespołu post-COVID.
W badaniu wzięło udział 31 pacjentów po hospitalizacji z powodu COVID-19, u których rozpoznano zespół post-COVID. Część uczestników losowo przydzielono do ośmiotygodniowego programu rehabilitacji ruchowej (marsz na bieżni, jazda na rowerze, trening siłowy), a pozostali otrzymywali standardową opiekę.
Analiza wykazała, że osoby uczestniczące w programie ćwiczeń odnotowały istotne poprawy w zakresie komórek odpornościowych. Zwiększyła się liczba limfocytów naiwnych, kluczowych w rozpoznawaniu nowych infekcji. Odnotowano także poprawę w funkcjonowaniu centralnych limfocytów pamięci CD4+T, odpowiedzialnych za szybkie reagowanie na infekcje, oraz centralnych i efektorowych limfocytów pamięci CD8+T, które rozpoznają i zwalczają ponowne zakażenia.
Zdaniem dr Daynes, ćwiczenia mogą poprawiać przepływ krwi, mobilizować komórki odpornościowe i zwiększać ich zdolność do monitorowania zagrożeń. Usprawniają również komunikację między komórkami układu immunologicznego, zwiększają produkcję i wymianę komórek oraz redukują przewlekły stan zapalny, tworząc środowisko sprzyjające prawidłowej odpowiedzi immunologicznej.
Zespół badawczy planuje obecnie sprawdzić, czy podobne efekty można uzyskać u pacjentów, którzy nie wymagali hospitalizacji w ostrej fazie COVID-19.
Ekspert ERS ds. opieki klinicznej i fizjologii oddechowej, dr Guido Vagheggini (Portoferraio, Isola d’Elba, Włochy), niezwiązany z badaniem, podkreślił: – Zespół post-COVID dotyka osoby w różnym wieku, a objawy mogą utrzymywać się miesiącami, uniemożliwiając powrót do pracy czy nauki. Wyniki tego badania pokazują, że rehabilitacja ruchowa może poprawiać funkcjonowanie układu odpornościowego, zmniejszać objawy takie jak zmęczenie czy bóle stawów oraz poprawiać odporność na kolejne zakażenia, w tym COVID.
Źródło: European Respiratory Society Congress 2025, abstrakt OA6534 „Effect of 8-week exercise-based rehabilitation on immune cell counts in Post-COVID syndrome following hospitalisation: a randomised controlled trial”
