Krztusiec może być śmiertelny u najmłodszych niemowląt – ostrzegają eksperci
Eksperci ostrzegają: krztusiec coraz częstszy, największe ryzyko dla najmłodszych
Krztusiec (pertussis), znany także jako koklusz, ponownie nasila się i jego zachorowalność przewyższa już poziom sprzed pandemii. Podczas gdy u dorosłych i starszych dzieci kaszel bywa uporczywy i może utrzymywać się przez wiele tygodni, u najmłodszych niemowląt choroba ta może stanowić poważne zagrożenie życia. W Stanach Zjednoczonych większość dzieci poniżej 2. miesiąca życia z rozpoznanym krztuścem wymaga hospitalizacji. W artykule specjalnym opublikowanym w czasopiśmie Pediatrics eksperci zdecydowanie podkreślają znaczenie szczepień ochronnych, zwłaszcza w czasie ciąży.
„Objawy krztuśca u niemowląt różnią się od obrazu klinicznego u starszych dzieci” – wyjaśnia dr Caitlin Li, specjalistka chorób zakaźnych w Ann & Robert H. Lurie Children’s Hospital of Chicago oraz adiunkt pediatrii w Northwestern University Feinberg School of Medicine. – „Charakterystyczny napadowy kaszel ze świstem może być nieobecny, natomiast częstym objawem jest bezdech, czyli epizody zatrzymania oddechu”.
U niemowląt z krztuścem często obserwuje się także bardzo wysoką leukocytozę, którą pediatrzy mogą błędnie interpretować jako objaw nowotworu lub innej choroby niezakaźnej. Jak podkreślają autorzy publikacji, skrajnie podwyższona liczba krwinek białych powinna być silną przesłanką diagnostyczną sugerującą krztusiec.
„Biorąc pod uwagę wysokie ryzyko powikłań u najmłodszych, szczepienie matek w trakcie ciąży jest kluczowe – chroni ono noworodki przed tą potencjalnie śmiertelną chorobą” – zaznacza dr Li. – „Szerokie rozpowszechnienie szczepień to także istotne narzędzie ochrony całej populacji”.
Amerykańskie Centers for Disease Control and Prevention (CDC) rekomendują podawanie szczepionki przeciwko krztuścowi w wieku 2, 4, 6, 15–18 miesięcy oraz 4–6 lat. Dawka przypominająca zalecana jest w wieku 11–12 lat, z możliwością uzupełnienia szczepienia do 18. roku życia. CDC rekomenduje również szczepienia wszystkich ciężarnych, najlepiej między 27. a 36. tygodniem ciąży, jako główną strategię prewencji zgonów związanych z krztuścem.
W Polsce szczepienie przeciw krztuścowi jest obowiązkowe i realizowane zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych (PSO). Stosuje się szczepionki skojarzone (tzw. DTP, łączące komponent przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi). Dzieci otrzymują dawki podstawowe w 2., 4. i 6. miesiącu życia, a następnie dawkę uzupełniającą w 16.–18. miesiącu życia. Kolejne dawki przypominające podaje się w 6. roku życia (szczepionka pełnokomponentowa DTP lub bezkomórkowa DTaP) oraz w 14. roku życia (szczepionka Tdpa o zmniejszonej zawartości antygenów krztuśca i błonicy). Aktualnie zaleca się także dodatkową dawkę przypominającą w wieku 19 lat. Podobnie jak w rekomendacjach międzynarodowych, Polskie Towarzystwo Wakcynologii podkreśla również wagę szczepień kobiet w ciąży, najlepiej między 27. a 36. tygodniem, w celu ochrony noworodków przed ciężkim przebiegiem choroby. Dorośli powinni przyjmować dawkę przypominającą co 10 lat.
W przypadku potwierdzenia lub podejrzenia choroby należy niezwłocznie wdrożyć antybiotykoterapię. Podanie jej we wczesnym stadium choroby może złagodzić objawy. Choć leczenie w późniejszej fazie zwykle nie wpływa już na przebieg kliniczny, to znacząco ogranicza transmisję zakażenia.
Ann & Robert H. Lurie Children’s Hospital of Chicago to niezależny, non-profitowy ośrodek pediatryczny, którego misją jest zapewnienie każdemu dziecku dostępu do najwyższej jakości opieki. To jedyny samodzielny, badawczo-ukierunkowany szpital dziecięcy w Illinois i jeden z mniej niż 35 tego typu w całych Stanach Zjednoczonych. Jest również bazą dydaktyczną Northwestern University Feinberg School of Medicine i znajduje się w czołówce rankingu U.S. News & World Report.
Źródło: Ann & Robert H. Lurie Children’s Hospital of Chicago
