Receptor hormonu wzrostu może stać się nowym celem terapii w niedrobnokomórkowym raku płuca

Naukowcy z Ohio University opisali potencjalnie nowy sposób wspomagania leczenia raka płuca opornego na dotychczasowe metody terapii. W badaniu opublikowanym na łamach International Journal of Molecular Sciences, prowadzonym przez Johna J. Kopchicka oraz doktoranta Arshada Ahmada, wykazano, że blokowanie receptora hormonu wzrostu może zwiększać skuteczność leczenia niedrobnokomórkowego raka płuca.

Rak płuca pozostaje główną przyczyną zgonów z powodu nowotworów zarówno w Stanach Zjednoczonych, jak i na świecie. Najczęstszym jego typem jest niedrobnokomórkowy rak płuca, czyli NSCLC, który odpowiada za około 80–85% wszystkich przypadków tego nowotworu. Mimo postępu w chirurgii, chemioterapii, radioterapii oraz terapiach celowanych, u wielu chorych z czasem rozwija się oporność na leczenie. To z kolei utrudnia kontrolę choroby i pogarsza rokowanie.

Rola hormonu wzrostu w biologii nowotworu

Zespół badawczy analizował znaczenie hormonu wzrostu w NSCLC. Hormon wzrostu jest najlepiej znany z regulacji wzrastania, metabolizmu oraz rozwoju organizmu. Działa poprzez wiązanie się z białkiem obecnym w komórkach, określanym jako receptor hormonu wzrostu. Wcześniejsze badania sugerowały jednak, że hormon wzrostu może również wspierać proliferację komórek nowotworowych i zwiększać ich oporność na leczenie.

Wykorzystując duże zbiory danych pacjentów, w tym informacje pochodzące z The Cancer Genome Atlas, badacze przeanalizowali próbki guzów pochodzące od setek chorych na NSCLC. Stwierdzili, że guzy płuca wykazywały znacznie wyższy poziom ekspresji receptora hormonu wzrostu niż prawidłowa tkanka płucna.

Wysoka ekspresja GHR a krótsze przeżycie

Szczególnie istotne okazało się to, że pacjenci, u których nowotwory charakteryzowały się wysoką ekspresją GHR, żyli wyraźnie krócej niż chorzy z niską ekspresją tego receptora. Średni czas przeżycia pacjentów z guzami o niskiej ekspresji GHR wynosił około 66 miesięcy, natomiast u chorych z wysoką ekspresją receptora przeżycie wynosiło jedynie około 36–40 miesięcy.

Wynik ten sugeruje, że GHR może nie tylko odgrywać rolę biologiczną w progresji nowotworu, ale także stanowić potencjalny marker gorszego rokowania.

Mechanizmy oporności na chemioterapię

W doświadczeniach laboratoryjnych prowadzonych na ludzkich i mysich komórkach raka płuca zespół wykazał, że hormon wzrostu zwiększa oporność komórek nowotworowych na leki chemioterapeutyczne, takie jak doksorubicyna i cisplatyna. Hormon wzrostu nasilał aktywność wyspecjalizowanych białek określanych jako pompy wypływu leków, które usuwają cytostatyki z komórek nowotworowych.

Ponadto GH indukował zmiany związane z rozsiewem nowotworu i ograniczał śmierć komórek. Łącznie te zjawiska sprawiały, że komórki raka stawały się bardziej agresywne i trudniejsze do zniszczenia.

Pegvisomant jako potencjalne wsparcie terapii

Badacze przetestowali następnie pegwisomant, lek blokujący receptor hormonu wzrostu. Pegwisomant, sprzedawany pod nazwą handlową Somavert, został odkryty przez Kopchicka w 1987 roku i jest zatwierdzony przez U.S. Food and Drug Administration do leczenia akromegalii, czyli choroby wynikającej z nadmiaru hormonu wzrostu.

W opublikowanych badaniach zespół wykazał, że pegwisomant odwracał wiele niekorzystnych efektów wywoływanych przez GH. W połączeniu z chemioterapią zwiększał wrażliwość komórek nowotworowych na leczenie i zmniejszał dawkę cytostatyków potrzebną do ich zniszczenia.

Jak podkreślił John J. Kopchick, wyniki te sugerują, że sygnalizacja zależna od hormonu wzrostu może napędzać agresywne i oporne na terapię postaci raka płuca. Zablokowanie receptora hormonu wzrostu może natomiast poprawić skuteczność już stosowanych metod leczenia.

Ograniczenia badania i dalsze kierunki prac

Autorzy zaznaczają jednak, że obecne wyniki pochodzą z analiz danych pacjentów oraz modeli komórkowych. Konieczne są dalsze badania przedkliniczne i kliniczne. Wcześniejsze doświadczenia na modelach mysich wskazywały już, że skojarzenie terapii z pegwisomantem przynosiło korzystne efekty w czerniaku oraz nowotworach trzustki i wątroby. Kolejnym krokiem będzie teraz ocena działania tego podejścia w mysich modelach raka płuca.

Dopiero uzyskanie dobrych wyników w takich badaniach stworzy podstawy do rozpoczęcia prób klinicznych, które są niezbędne, by ocenić bezpieczeństwo i skuteczność tej strategii u pacjentów z niedrobnokomórkowym rakiem płuca.

Ośrodki i autorzy badania

Badanie przeprowadzili naukowcy z Ohio University’s Institute for Molecular Medicine and Aging, the Diabetes Institute, the Translational Biomedical Sciences Program oraz z Departments of Biomedical Sciences and Biological Sciences at Ohio University. Oprócz Johna J. Kopchicka i Arshada Ahmada w skład zespołu weszli także Reetobrata Basu, Caden Fyffe, Reece Geiger, Christopher Walsh, Delany Minto, Edward Brenya, Amrutha Varshini Alur oraz Sebastian J.C.M.M. Neggers z Erasmus Medical Centre w Holandii.

Badanie miało charakter analizy danych i analiz statystycznych, a przedmiotem badań były komórki. Artykuł opublikowano pod tytułem Targeting Growth Hormone Receptor to Overcome Therapy Resistance in Non-Small Cell Lung Cancer.

Źródło: International Journal of Molecular Sciences, Targeting Growth Hormone Receptor to Overcome Therapy Resistance in Non-Small Cell Lung Cancer
DOI: https://doi.org/10.3390/ijms27010115