Skuteczne zapobieganie zakażeniom RSV u niemowląt w Europie dzięki przeciwciałom monoklonalnym
Respiratory syncytial virus (RSV) jest powszechnym wirusem oddechowym, który najczęściej wywołuje łagodne, przeziębieniowe objawy w sezonie infekcji dróg oddechowych. Jednak u najmłodszych niemowląt, zwłaszcza poniżej 6. miesiąca życia, a także u osób powyżej 65. roku życia, zakażenie RSV może mieć cięższy przebieg. Do powikłań związanych z RSV należą m.in. zapalenie oskrzelików, zapalenie płuc czy sepsa, które mogą wymagać długotrwałej hospitalizacji.
Produkty immunizacyjne mające na celu zapobieganie chorobie RSV u niemowląt i osób starszych zostały dopuszczone do stosowania w Unii Europejskiej od 2022 roku. Obejmują one długo działające przeciwciała monoklonalne podawane noworodkom w sezonie zimowym oraz szczepionki dla kobiet w ciąży chroniące dzieci w pierwszym sezonie RSV po urodzeniu. Europejski sezon RSV powrócił do typowej przedpandemicznej sezonowości – trwa od około października do kwietnia.
Immunizacja niemowląt skutecznie zapobiega hospitalizacjom związanym z RSV
W szybkim komunikacie opublikowanym w Eurosurveillance Savulescu i wsp. analizowali dane z trzech krajów europejskich, które prowadziły programy immunizacji przeciwko RSV w sezonie zimowym 2024/25, aby ocenić skuteczność długo działającego przeciwciała monoklonalnego (nirsewimab) przeciwko zakażeniu RSV.
W badaniu typu case–control, obejmującym dzieci poniżej 2. roku życia, przeanalizowano dane 4 102 hospitalizowanych pacjentów w Belgii, Portugalii i Hiszpanii (wrzesień 2024 – maj 2025). Spośród nich 791 dzieci z potwierdzonym RSV włączono do analizy, natomiast 1 410 dzieci z wynikiem ujemnym na RSV stanowiło grupę kontrolną.
Dzieci uznawano za zaszczepione, jeśli otrzymały nirsewimab między wrześniem 2024 a majem 2025 przed wykonaniem testu, niezależnie od dawki, wieku czy masy ciała.
Spadek poziomu ochrony w kolejnych miesiącach po podaniu przeciwciał
Na podstawie analizy autorzy stwierdzili, że „immunizacja dzieci po urodzeniu skutecznie zapobiegała hospitalizacji związanej z RSV w sezonie zimowym 2024/25 w Europie”. Łączna skuteczność immunizacji wśród 2 201 dzieci wyniosła 79%, co oznacza istotne zmniejszenie ryzyka hospitalizacji z powodu RSV dzięki podaniu długo działających przeciwciał.
Ochrona jednak stopniowo malała w czasie:
– 85% w pierwszym miesiącu (<30 dni),
– 78% między 30. a 89. dniem,
– 69% po trzech miesiącach (90–215 dni).
W grupie niemowląt w wieku 0–6 miesięcy, najbardziej narażonych na ciężki przebieg RSV, ogólna skuteczność immunizacji wyniosła 80%. Autorzy podkreślają, że konieczne jest dalsze monitorowanie skuteczności w zależności od czasu od immunizacji w kolejnych sezonach.
Źródło: Eurosurveillance, Effectiveness of long-acting monoclonal antibodies against laboratory-confirmed RSV in children aged < 24 months and hospitalised for severe acute respiratory infection, European pilot study, 2024 to 2025
DOI: http://dx.doi.org/10.2807/1560-7917.ES.2025.30.45.2500816
